WRÓĆ
Podziel się artykułem na Twitterze Podziel się artykułem na LinkedIn Podziel się artykułem na Facebooku Podziel się artykułem przez e-mail

Gołdap – uzdrowisko slow life

Gołdap – jedyne w północno-wschodniej Polsce uzdrowisko borowinowo-klimatyczne i jedno z dwóch miast w regionie należących do Sieci Miast Dobrego Życia Cittaslow, z bogatą ofertą nie tylko uzdrowiskową, ale sportową i to całoroczną. Jest to także region otwarty na inwestorów, z podstrefą SSSE, z nowoczesnymi firmami jak Kopalnia Torfu firmy Wokas SA.

W dolinie rzeki Gołdapy, w niewielkiej odległości – 2,5 km -od jeziora Gołdap, na obszarze Pojezierza Mazurskiego, konkretniej zaś na Mazurach Garbatych, leży Gołdap. Mazury Garbate, to kraina
w której znajdują się dwie puszcze – Borecka i Romnicka oraz Wzgórza Szeskie o największej wysokości 309 m. n p m. To dawny obszar Prus Wschodnich, rozciągający się na tereny obecnego Okręgu Kaliningradzkiego. Głównymi miastami Mazur Garbatych są Olecko i właśnie Gołdap; na tym obszarze znajdują się też Banie Mazurskie, Dubeninki, Kowale Oleckie, Świętajno i Wieliczki – miejscowości o bogatej historii i ciekawej kulturze. Ten region jest jednym z niewielu o najczystszym powietrzu w Polsce, Gołdap zaś jest od 2000 roku jedynym uzdrowiskiem borowinowo-klimatycznym w województwie mazursko-warmińskim i miastem uzdrowiskowym w Polsce północnej.

W mieście znajduje się sanatorium, pijalnia wód mineralnych, tężnie wraz z infrastrukturą zdrojową jak Promenada Zdrojowa, wielki plac zabaw dla dzieci, pole mini-golfa z siłowniami i placami do ćwiczeń na wolnym powietrzu, położonymi zarówno nad brzegami jeziora, jak w centrum miasta. Budowany jest w dzielnicy uzdrowiskowej zakład przyrodoleczniczy z basenami solankowymi, różnego typu gabinetami zabiegowymi i spa.

Warto też wspomnieć, że niedaleko Gołdapii, w Niedrzwicy znajduje się Centrum Rehabilitacji Dzieci i Młodzieży „Marzenia”. Jest to unikatowy nie tylko w skali Polski, ale i Europy zakład rehabilitacyjny dla dzieci z porażeniem mózgowym. Posiada nietypowy, jednostkowy sprzęt rehabilitacyjny np. najnowsze modele aktywnej ortezy do nauki chodu, a pracująca w nim profesjonalna kadra sprawia, że do Niedrzwicy zjeżdżają dzieci z najdalszych krajów Europy, a czasem i świata.

Jako, że Gołdap leży na obszarze Mazur Garbatych, gdzie wzniesienia i większe góry są częścią krajobrazu, miasto zagospodarowało znajdującą się niedaleko Piękną Górę, urządzając na jej stokach niewielki, ale w pełni funkcjonalny ośrodek sportów zimowych. Wybudowano tam wyciągi orczykowe, kolej krzesełkową, dołączono trasy narciarskie i snowboardowe. Dla osób mniej aktywnych na szczycie zorganizowano kawiarnię obrotową. Niedaleko, bo w kompleksie Rudziewicz znajduje się m.in kręgielnia i park linowy. Warto przy tym dodać, że trasy dla narciarzy biegowych  znajdują się w dzielnicy uzdrowiskowej oraz w Lesie Kumiecie pod miastem. Tam też odbywa się corocznie najstarsza impreza narciarska regionu – masowy Bieg Jaćwingów.

Gołdap to nie tylko sezon zimowy. Letnią z kolei imprezą jest ponadgraniczny półmaraton z Obwodu Kaliningradzkiego (Gusiew) do Polski (centrum Gołdapii). Tutaj odbywa się drugi na świecie, po Tokio Konkurs Krzyku. Zarówno Gołdap, jak i Olecko są przy tym członkami Sieci Miast Dobrego Życia Cittaslow. Miasto propaguje więc ideę slow life. Wyraża się ona także w imprezach, jak sierpniowy  Festiwal Pogranicza Kartaczewo czy Święto Sękacza oraz rodzinne Święto Jajka lub coroczny interdyscyplinarny Kierunek Gołdap z wystawami, spotkaniami literackimi i koncertami.

Miasto jest też początkiem tras turystyki aktywnej: 260 km oznakowanych szlaków rowerowych po okolicy, podobnie 140 km oznakowanych szlaków pieszych oraz ścieżki edukacyjne w niedalekiej Puszczy Romnickiej. Oprócz Szlaku Rominckiego Jelenia pokazującego jej najciekawsze zakątki, jest tam także Szlak Połamanych Semaforów. W puszczy znajduje się dawna pruska linia kolejowa Gołdap – Żytkiejmy z należącymi do niej mostami w Stańczykach. Są to niezwykłe dzieła konstruktorskie włoskich architektów bez wątpienia wzorujących się na rzymskich akweduktach. Używane były intensywnie w I połowie XX wieku, jako, że Gołdap od 1899 roku była jednym z najważniejszych węzłów kolejowych w Prusach Wschodnich – stąd odchodziły pociągi nie tylko do Żytkiejm ale i do Królewca. To dzięki tej linii i mostom w Stańczykach generałowi, późniejszemu marszałkowi Hindenburgowi udało się pobić Rosjan pod Tannebergiem w 1914 roku – po prostu przetransportował swoją armię koleją, odwracając ją przodem do armii rosyjskiej gen. Samsonowa i pokonując w boju spotkaniowym. Obecnie tylko odcinek w Obwodzie Kaliningradzkim jest drożny – przez mosty w Stańczykach nie przejeżdża żaden pociąg.

Takie zabytki jak mosty w Stańczykach są jednak jednymi z niewielu historycznych obiektów regionu, z którym II Wojna Światowa obeszła się nader surowo – walki 1945 roku spowodowały całkowite zniszczenie miast i miasteczek. W Gołdapii uległo zniszczeniu 80% śródmieścia, zostały tylko ślady dawnej architektury. Jednak w okolicy znajduje się kilka ciekawych obiektów jak choćby wybudowany w 1811 roku w Rapie koło Żabna na skraju Rysiego Bagna grobowiec rodzinny junkierskiej familii Fahrenheitów. Ma on dziwny kształt piramidy na planie kwadratu o boku 10 m i wysokości u szczytu 15,9 m. Wewnątrz znajdują się mumie pochowanych członków rodziny. Według znawców medycyny alternatywnej grobowiec postawiono na jednym z obszarów węzłowych (czakramów energetycznych) Ziemi. Z kolei w samym Żabnie znajdziemy dobrze zachowany kościół barokowy z 1672 roku z pochodzącym z epoki ołtarzem i amboną, a także zabytkowymi organami.

Gołdap i okolice to jednak nie tylko sam teren uzdrowiskowo-turystyczny. To także fragment jednej z 14 specjalnych stref ekonomicznych w Polsce, powstałych dla przyspieszenia rozwoju ekonomicznego tych regionów, w których gospodarka wykazywała wolne tempo wzrostu na skutek wielodziesięcioletnich opóźnień rozwojowych. To spółka akcyjna, działająca jeszcze od 1996 roku, mająca za zadanie ułatwić rozwój ekonomiczny północno-wschodniej części Polski. Należy do większych stref ekonomicznych, obejmując 19 wydzielonych podstref o łącznej powierzchni 662,9506 ha, położonych na terenie trzech województw: podlaskiego, warmińsko-mazurskiego i mazowieckiego. Podstrefa Gołdap jest jedną z nich, zajmując obszar 57, 3240 ha. Tu warto wspomnieć, że jedną z ciekawych inwestycji na obszarze gminy jest Kopalnia Torfu firmy Wokas SA.

Zwykle kopalnie torfu kojarzone są ze starymi technologiami i zakładami niszczącymi środowisko. Tu jest jednak inaczej – spółka Wokas wydobywa torf metodą wgłębną czyli za pomocą specjalnej koparki hydraulicznej wprost z warstwy, a więc niejako „od spodu”, co nie narusza stosunków glebowych i daje produkt suszony na miejscu, bardzo dobrej jakości. Można go używać np. w ogrodach i pieczarkarniach, zaś po zakończeniu wydobycia w tym miejscu powstanie sztuczne jezioro.